Taaldescriptie vs taalprescriptie

14/10/16 10:00
quote door

Wel ja, en als je eens wat beter leest merk je misschien ook wel dat ik het bewust niet over de alledaagse (wederom, ik vind het werkelijk schrijnend dat dit al alledaags genoemd kan worden) dt-fout heb, maar over woorden die plotsklaps een andere betekenis krijgen bij het maken van bepaalde schrijffouten. Nog enkele voorbeelden: "ligt" in plaats van "licht", "rad" in plaats van "rat" en ga zo maar verder. Die woorden hebben een volledig andere betekenis, dat is niet alleen een kwestie van een lettertje te veel of te weinig.
En ja, ik snap dat zo'n foutjes af en toe eens ongemerkt in een tekst kunnen sluipen, dat overkomt de beste. Maar van een krant die de pretentie heeft zichzelf "de standaard" (ik heb het over de uitdrukking, niet zozeer over de eigennaam van de krant) te noemen, verwacht ik dat deze fouten eruit worden gehaald voor de publicatie. Net zoals ik verwacht dat een leerkracht secundair onderwijs de dt-regel onder de knie heeft.


Ik lees dagelijks de krant en kan mij niet herinneren dat ik vaak een alinea opnieuw moet lezen. Echt niet. En op welke cijfers baseer jij je dan dat leerkrachten secundair onderwijs de taal onvoldoende machtig zijn?

En waarom zou je jezelf daarin druk moeten maken? Als je vindt dat een krant niet meer voldoet aan jouw criteria voor correctheid op vlak van spelling, dan koop je toch gewoon een andere krant?

Misschien moeten we, in plaats van constant te zitten neuten op mensen die de standaardtaal niet machtig zijn, eens nadenken over hoe we de regels kunnen versimpelen?

quote door

Daarom zie ik niet in waarom ik voorzichtig zou zijn met uitspraken als "dit vind ik schrijnend" of "dit maakt mij kwaad" wanneer dat het geval is. En dat neemt niet weg dat ik ten volle besef dat er ernstigere problemen zijn in deze wereld. Maar wanneer er gevraagd wordt naar mijn mening over taal- en schrijffouten geef ik deze, en jij bent niet in de positie om te zeggen wat die mening al dan niet mag zijn.


Dat zeg ik toch nergens? Ik ben gewoon van mening dat jouw mening ongenuanceerd en slecht onderbouwd is. Als je standpunten hier op het forum post, dan moet je op z'n minst accepteren dat die standpunten wel eens uitgedaagd kunnen worden.
14/10/16 10:17
AdrianHealey
quote door



Ik word daar boos van, niet ongelukkig. En boos is goed. Dat is zoals in de file staan. Mensen die af en toe in de file staan hebben over het algemeen een lager stressniveau dan mensen die nooit in de file staan. Dat is omdat ge dan een banale reden hebt om kwaad te worden en te vloeken, waardoor ge ineens ook uw frustraties over andere alledaagse dingen kunt uiten in plaats van die op te kroppen.


Empirisch bewijs hiervan?
14/10/16 10:19
AdrianHealey
quote door

Zoals ge zelf zegt: een schrijffout zal maar zelden zo een impact hebben.
Behaaaalve
Let's eat, grandma :D
Let's eat grandma :(

Komaan dag in dag uit een krant maken, dat ding moet tegen een deadline gedrukt worden. Dat valt allemaal nog wel mee. Om dat nu schrijnend te noemen. Als journalist is die niet onbekwaam omdat die niet alle taalregels toepast. En de eindredacteurs moeten ook maar wachten tot die artikels klaar zijn om dan plots tegen 100 per uur na te lezen, omdat de krant naar de drukker moet en ze naar huis willen. Ze streven ernaar om zo weinig fouten te maken en is dat niet goed genoeg?

Van mensen die taalfouten (genre 'ik ga douschen'...) maken krijg ik heel even een error in mijn hoofd, maar dan zet ik mij daarover, want taal is ook maar een hoop regels die ge vanbuiten moet leren. No need om neerbuigend te doen tegenover andere mensen, omdat gij die regels wel allemaal erin hebt gestampt en andere zich met iets anders hebben bezig gehouden (leren rijden bijvoorbeeld of correct boekhouden ;) )
Er is niets mis met zelf te streven naar foutloos schrijven, maar neerkijken op anderen die niet dezelfde ambitie hebben, bah.


En niemand heeft ooit zijn grootmoeder opgegeten. Das zo'n beetje het punt.
14/10/16 10:20
AdrianHealey
Ik zou liever meer schrijffouten zien en minder inhoudelijke fouten/meer correctere duiding in kranten.

Maar ja, goed. Mensen hebben liever onzin, als het maar correct geschreven is. Kwestie van prioriteiten, he.
14/10/16 10:28
Ik ben blij dat het groene boekje enige misvatting opheldert. Die is daar duidelijk en autoritair in. Ik spreek bijna zuiver an, zo goed als geen dialect, ik kan dat ook niet. Ik vind dialect wel cool voor liedjes, poëzie en bij voorkeur hiphop, maar dan is dat om de tong die iemand hanteert en niet zozeer bepaalde woorden, die ik toch niet zou begrijpen. Ik denk dat daar nog wel een onderscheid bestaat, een regiolect/dialect op basis van klanken en daarnaast een woordensysteem dat eigenlijk geen steek houdt buiten voor sprekers uit een bepaald dorp/gehucht.
14/10/16 10:40
Ahja, bv Antwerps vind ik schoner dan het Kempisch, maar dat is ook niet mis. Hasselts is superlelijk limburgs, St truidens vind ik dan iets fijner om te horen.
14/10/16 11:11
Addison
quote door

Op een stom online platform zoals noxa schrik ik daar niet meer van, ik heb mijn verwachtingen aangepast. Maar als ik zo'n fout tegenkom in een krant zoals de Standaard gaat mijn bloed koken. Wel de pretentie hebben om zichzelf "de standaard" te noemen, maar niet in staat zijn om een foutloze tekst in standaard Nederlands te publiceren. Dat zowel de journalist in kwestie als de eindredacteur over zo'n kanjers van fouten kunnen lezen, gaat er bij mij niet in. Net zoals mijn twee beste vriendinnen die tegen honderd in 't uur dt-fouten schrijven, maar wel beide afgestudeerd zijn als leerkracht.
Ik zie het gebeuren dat ik binnen dit en twintig jaar geen enkele tekst nog vlot kan lezen omdat komende generatie zal opgevoed worden door deze generatie van onbenullen, en bijgevolg elke taalregel overboord zal gegooid worden. Dat vind ik schrijnend. Mensen die niet kunnen schrijven maken mij kwaad. Mensen die niet kunnen schrijven willen goedpraten ook. Deze discussie ook.


Nogal grappig dat er in je betoog (en in je volgende post) zelf nog een joekel van een fout staat. Jammer, want ik ga verder helemaal akkoord met je.

"Zo'n" wordt gevolgd door een enkelvoudig zelfstandig naamwoord. "Zulke" hoort bij meervouden. "Zo'n kanjers" bestaat dus niet.

Groeten van een leerkracht.
14/10/16 11:21
Hey addison,

"In België wordt zo'n ook veelvuldig gebruikt in combinatie met meervoudige zelfstandige naamwoorden, ook door veel standaardtaalsprekers. Toch is er een niet te verwaarlozen groep taalgebruikers die dergelijke combinaties afkeurt. Het is daarom niet duidelijk of die combinaties tot de standaardtaal in België gerekend kunnen worden."*

*Vrt weet raad

14/10/16 11:39
Addison
Ha, dat is nu net de discussie. Wat je aanhaalt, is helemaal geen standaardtaal. Kijk in de ANS of een ander grammaticaal werk. Het gebruik van zo'n + meervoud is enkel zo geëvolueerd door het grote aantal mensen dat de fout blijft maken. Dat vind ik net belachelijk. Als meer mensen het fout doen, wordt het uiteindelijk wel juist dan?

Trouwens, al die VRT-pagina's met "het is niet duidelijk of..." maken het net wel duidelijk voor mij. Het mag niet. Ze proberen enkel een achterpoortje te creëren voor mensen die het fout doen.
14/10/16 11:47
Misschien is net het punt, dat "zo'n, of zulke" geen daling van de inhoudelijke waarde hoeft te betekenen en daardoor ondergeschikt is aan echte taalfouten zoals die omtrent de dt-regel en zo meer. Esthetisch en zuiver theoretisch ga ik akkoord alleen praktisch niet. Ik geloof dat ge die 'het is niet duidelijk' moogt opvatten als dat het niet duidelijk is, aangezien de taalunie zijn gebreken kent.

Ik hou wel van uw complotdenken. Nasty vrt met z'n achterpoorten.
14/10/16 12:18
AdrianHealey
Ja, want iedereen is verwart als er staat 'gij werd' of 'ik wordt'.

'Hu, wat? Wat staat daar nu? HOE? IK KAN NIET VOLGEN!!'
14/10/16 12:22
verward*
14/10/16 12:28
ik heb nu geen tijd om te antwoorden of alles te lezen, maar ik wou wel effe zeggen da ik het tof vind dat er nog nekeer gediscussieerd wordt op het forum hehe.
en voorlopig is niemand elkaar echt aan het uitschijten, wat ook best leuk is
high five, noxa!
14/10/16 12:58
Zonderling
quote door

Misschien is net het punt, dat "zo'n, of zulke" geen daling van de inhoudelijke waarde hoeft te betekenen en daardoor ondergeschikt is aan echte taalfouten zoals die omtrent de dt-regel en zo meer. Esthetisch en zuiver theoretisch ga ik akkoord alleen praktisch niet. Ik geloof dat ge die 'het is niet duidelijk' moogt opvatten als dat het niet duidelijk is, aangezien de taalunie zijn gebreken kent.

Ik hou wel van uw complotdenken. Nasty vrt met z'n achterpoorten.


Een fout tegen zo'n/zulke is even erg als een dt-fout. Beide zijn een fout tegen congruentie. Het eerste is gewoon minder bekend. Minder aanvoelbaar ook omdat "zo'n" een samentrekking is en ge de incongruentie in feite niet meer ziet. Het wordt verwerkt als 1 woord dus de onderliggende grammatica is 'opaak geworden', gelijk ze zeggen.
14/10/16 13:38
AdrianHealey
Economen kunnen de schadelijke effecten op menselijke welvaart en welzijn uitleggen van verschillende soorten beleid, sociologen en politicologen kunnen de schadelijke (en wenselijke) effecten van bepaalde sociale processen uitleggen, en taalkundigen? Die kunnen u zeggen waar er een d of een t moet staan.
14/10/16 13:38
quote door



Nu, leerkrachten die de dt-regel niet onder de knie krijgen, damn al die kinderen die dan gaan worstelen met dictees D:


Dictees mogen niet meer gegeven worden.
14/10/16 13:48
Het leuke aan taal is dat ge uzelf kunt uitdrukken en dat ge met elkaar kunt communiceren op verschillende manieren. Ik heb nooit goed begrepen dat mensen zich zo druk maken in schrijffouten. Mijn lief heeft zware dyslexie, en ik schrijf bijna foutloos. Maar hij pikt supersnel talen op, en ik niet. Ik zou veel liever vlotter talen kunnen spreken en begrijpen, dan ze te schrijven.

Uit de hoogte doen omdat mensen fouten schrijven, heb ik ook al helemaal nooit begrepen. Als ge niet eens uit de context kunt afleiden wat iemand wilt zeggen, maar tilt slaat omdat een werkwoord verkeerd vervoegd wordt, dan denk ik dat uw intelligentieniveau misschien wel lager ligt dan dat van degene die een fout heeft geschreven.

14/10/16 13:49
quote door



Dictees mogen niet meer gegeven worden.


In de lagere school wel!
14/10/16 14:44
Zonderling
quote door

Economen kunnen de schadelijke effecten op menselijke welvaart en welzijn uitleggen van verschillende soorten beleid, sociologen en politicologen kunnen de schadelijke (en wenselijke) effecten van bepaalde sociale processen uitleggen, en taalkundigen?


Die kunnen u uitleggen hoe ge uw politieke speech moet schrijven, wat de contentbehoeften van uw website zijn, op welke manier reclameteksten u proberen bedriegen, waarom informatici hun vertaalprogrammas nie werken en hoe ze die kunnen verbeteren, hoe ge mensen met een taalstoornis helpt, ...

Tis niet omdat gij geen bal weet van taalkunde dat het geen nut heeft.
14/10/16 14:46
Zonderling
Oh en wat de voorspellingskracht van taalkundige modellen betreft, die is sure as heck betrouwbaarder dan veel economische.